Sorteer

Evenement - Geschiedenis van de navigatie op zee - lezing door Rob Leemans

Adres
Locatie Hannemahuis
Plaats Harlingen
Land Nederland
Evenement informatie
Entree € 5
Datum 30-10-2019 20:00

HARLINGEN - Dr. Rob Leemansgeeft woensdag 30 oktober in het Hannemahuis een lezing over ‘Geschiedenis van de navigatie op zee’. Hoe probeerde men vroeger de veilige haven te bereiken en hoe gaat dat nu? Rob Leemans vertelt hoe stuurlui vroeger hun weg probeerden te vinden op zee en hoe die technieken zich in de loop der tijd ontwikkelden. In vroeger eeuwen waren niet alleen de middelen waarmee men de weg op zee moest vinden beperkt, maar er waren ook gebrekkige kaarten. Aan de hand van afbeeldingen en instrumenten laat hij zien hoe de verschillende navigatietechnieken en methoden zich ontwikkelden.

 

In de zeventiende en achttiende eeuw werden schepen uitgerust met verschillende soorten kaarten en tabellen, een aard- en hemelglobe en navigatie-instrumenten. Voor de positiebepaling werden twee methoden toegepast: plaatsbepaling aan de hand van gegist bestek en door metingen. Ook andere waarnemingen, zoals kleurveranderingen in het water, waarnemingen van land en waarnemingen van bepaalde soorten vogels en vissen, droegen bij tot de positiebepaling.

 

De breedtegraad werd bepaald door de hoek tussen de zon en de horizon op het hoogste punt van de schijnbare zonnebaan te meten. Ook andere hemellichamen met een bekende positie, zoals de poolster, kunnen hiervoor worden gebruikt. Hiervoor werden navigatie-instrumenten als het astrolabium, de Jakobsstaf en de sextant gebruikt. Voor de bepaling van de lengtegraad uit de hoogte van de zon moet men een zeer nauwkeurige tijdsbepaling hebben en dat was eeuwenlang een belangrijk probleem. Pas omstreeks 1762 werd de eerste voldoende nauwkeurige chronometer voor dit doel gemaakt, door John Harrison.

 

Dr. Rob Leemans is ongeval- en oorlogschirurg, heeft een nautisch verleden en een brede belangstelling. Na de middelbare school heeft hij de hogere zeevaartschool op Terschelling bezocht en is stuurman grote vaart geworden. Vervolgens heeft hij bij de Koninklijk NedLloyd gevaren en als eerste officier op mijnenvegers bij de Koninklijke Marine. Nadien heeft Rob geneeskunde gestudeerd en is gespecialiseerd in de algemene chirurgie met als subspecialisatie traumachirurgie (ongevalchirurgie). Hij werkte tot 2014 als traumachirurg in het Medisch Centrum Leeuwarden en is daarnaast via Defensie als oorlogschirurg meerdere keren uitgezonden geweest. Tot voor kort voer hij tevens als vrijwilliger op het zeilend zeeschip de Eendracht als stuurman en als scheepsarts.

 

Geschiedenis van de navigatie op zee: woensdag 30 oktober, Gehoorzaal Hannemahuis (zijingang Sint Christoffelsteeg). Aanvang: 20.00 uur. Toegang: € 5 incl. koffie/thee. Aanmelden: museum@harlingen.nl of 0517-413658.

Lees meer »